Często małżonkowie, którzy są współwłaścicielami nieruchomości decydują się na wynajem takiej nieruchomości. Pojawia się wówczas pytanie o kwestie opodatkowania, również pod kątem podatku od towarów i usług w sytuacji, gdy jeden z małżonków (lub oboje) prowadzą pozarolniczą działalność gospodarczą. W najnowszej interpretacji dyrektor KIS rozstrzygał taką sprawę, o czym poniżej.
Wspólność majątkowa a kwestie opodatkowania
Z pytaniem do organu zwrócił się podatnik prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą opodatkowaną ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych. Dodatkowo korzysta ze zwolnienia z podatku od towarów i usług. W PIT-28 podatnik wykazuje łącznie przychody z działalności oraz z najmu prywatnego, ponieważ jego żona złożyła oświadczenie, że całość przychodów będzie rozliczał on.
Podatnik wskazał, że stroną zawieranych umów najmu jest tylko żona, która zawiera te umowy we własnym imieniu i na własny rachunek. Najemcami są osoby fizyczne nieprowadzące działalności gospodarczej, a najem jest wyłącznie na cele mieszkaniowe. Czynsz z tytułu najmu wpływa na wspólne konto bankowe małżonków.
Wnioskodawca podkreślił, że nie jest stroną umów najmu, nie zawiera z najemcami tych umów oraz nie wykonuje żadnych czynności związanych z najmem.
W związku z powyższym podatnik zapytał, czy przychody uzyskiwane przez żoną z tytułu najmu lokali mieszkalnych, których jest ona wyłączną stroną oraz które wykonuje we własnym imieniu i na własny rachunek, należy uwzględnić przy ustalaniu wartości sprzedaży uprawniającej wnioskodawcę do korzystania ze zwolnienia podmiotowego (z uwagi na wysokość obrotu) z VAT?
Jego zdaniem, przychody uzyskiwane przez żonę z tytułu najmu lokali mieszkalnych nie powinny być uwzględniane przy ustalaniu wartości sprzedaży dla celów zwolnienia podmiotowego z VAT w prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Podatnikiem VAT jest bowiem w tej sytuacji jego żona, która zawierając umowy najmu działa we własnym imieniu i na własny rachunek.
Najem żony nie wlicza się do limitu zwolnienia z VAT męża
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej zgodził się ze stanowiskiem podatnika.
Przede wszystkim wskazał, że w ramach wspólności majątkowej małżeńskiej każdy z małżonków może samodzielnie zarządzać majątkiem wspólnym, co regulują przepisy kodeksu cywilnego. Wykonywanie zarządu obejmuje czynności, które dotyczą przedmiotów majątkowych należących do majątku wspólnego, w tym czynności zmierzające do zachowania tego majątku.
Z przepisów kodeksu cywilnego można zatem wysnuć wniosek, że podatnikiem podatku od towarów i usług jest ten z małżonków, który dokonał czynności podlegającej opodatkowaniu. Wobec tego podmiot świadczący usługę najmu będzie podatnikiem VAT wówczas, gdy najem ten będzie wykonywał we własnym imieniu i na własny rachunek. Jeżeli przedmiotem najmu jest nieruchomość wchodząca w skład majątku wspólnego małżonków, to podatnikiem podatku od towarów i usług będzie ten małżonek, który dokonuje czynności podlegającej opodatkowaniu – czyli małżonek wynajmujący nieruchomość we własnym imieniu. W przypadku zatem, gdy wynajmowana nieruchomość jest własnością obojga małżonków, podatnikiem VAT będzie ten, który faktycznie dokonuje czynności związanych z najmem, np. zawiera umowy, otrzymuje czynsz najmu, zarządza nieruchomością będącą przedmiotem najmu.
Zatem w okolicznościach przedstawionych we wniosku, w przypadku, gdy umowa najmu została zawarta wyłącznie przez żonę podatnika oraz to ona wykonuje wszystkie czynności związane z tą umową i z samym zarządzaniem nieruchomością będącą przedmiotem tej umowy, wówczas podatnikiem podatku VAT nie jest wnioskodawca, lecz jego żona.
