| Od 1 stycznia 2026 r. obowiązkiem prowadzenia ksiąg podatkowych przy użyciu programów komputerowych oraz ich przesyłania w formie JPK zostały objęte na gruncie ustawy o PIT podmioty obowiązane do przesyłania JPK_V7M. Analogicznie, na gruncie ustawy o CIT obowiązek ten objął – w zakresie ksiąg rachunkowych – podatników CIT oraz spółki niebędące osobami prawnymi obowiązane do przesyłania JPK_V7M, które nie podlegały raportowaniu za 2025 r. Od momentu wejścia w życie obowiązku prowadzenia ksiąg podatkowych przy użyciu programów komputerowych oraz ich przesyłania w strukturach JPK_PD pojawiało się wiele pytań dotyczących sytuacji szczególnych. Jedną z nich jest zakończenie działalności lub likwidacja podmiotu jeszcze przed końcem roku podatkowego albo obrotowego. Ministerstwo Finansów opublikowało 15 lipca 2026 r. odpowiedź na pytanie dziennikarza, która wyjaśnia sposób postępowania w takich przypadkach. Stanowisko to ma duże znaczenie praktyczne, ponieważ wskazuje, kiedy obowiązek przesłania JPK_PD nadal istnieje, a kiedy nie wystąpi. Problem praktycznyPrzepisy przejściowe zawarte w art. 66 ust. 3 ustawy nowelizującej z 29 października 2021 r. regulują przesyłanie ksiąg za niepełny rok podatkowy lub obrotowy, jednak – zgodnie z wyjaśnieniem MF – mają zastosowanie wyłącznie wtedy, gdy rok ten zakończył się przed 31 grudnia 2025 r. Powstała więc wątpliwość, czy analogiczne zasady należy stosować również w kolejnych latach, jeżeli podatnik zakończy działalność przed zakończeniem roku podatkowego lub obrotowego. Ministerstwo Finansów udzieliło jednoznacznej odpowiedzi. Na gruncie ustawy o CIT – obowiązek pozostajeNajważniejszy wniosek dotyczy podatników podatku dochodowego od osób prawnych. Jeżeli podatnik CIT albo spółka niebędąca osobą prawną objęta art. 9 ust. 1e ustawy o CIT zostanie zlikwidowana w trakcie 2026 r., obowiązek przekazania JPK nie ustaje. Dotyczy to JPK_KR_PD, a w przypadku prowadzenia odpowiedniej ewidencji – również JPK_ST_KR. Plik należy przekazać do końca siódmego miesiąca po zakończeniu właściwego okresu rozliczeniowego, czyli po zakończeniu roku podatkowego podatnika CIT albo roku obrotowego spółki niebędącej osobą prawną. Oznacza to, że sama likwidacja jednostki nie zwalnia z obowiązków raportowych wynikających z przepisów o JPK_PD. Inaczej u podatników PITZnacznie bardziej zróżnicowana sytuacja występuje na gruncie ustawy o PIT. Osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarcząJeżeli przedsiębiorca prowadzący działalność na własne nazwisko zakończy działalność w trakcie 2026 r., nadal będzie zobowiązany do przesłania ksiąg podatkowych w ustawowym terminie. Zakres przekazywanych struktur zależy od rodzaju prowadzonej ewidencji – podatnik prowadzący PKPiR przekazuje JPK_PKPIR i JPK_ST, natomiast podatnik prowadzący księgi rachunkowe przekazuje JPK_KR_PD i JPK_ST_KR. W zależności od rodzaju prowadzonych ksiąg lub ewidencji obowiązuje termin:
Wskazówka: W przypadku zakończenia działalności gospodarczej przez osobę fizyczną prowadzącą działalność na własne nazwisko w trakcie 2026 r. obowiązują, w zależności od prowadzonych ksiąg i ewidencji, następujące terminy:Spółka jawna osób fizycznych (niebędąca podatnikiem CIT) Przepisy ustawy o PIT nie przewidują regulacji dotyczących przesyłania ksiąg podatkowych w formie pliku JPK po likwidacji podmiotu prowadzącego działalność w formie innej niż na własne nazwisko. Dotyczy to m.in. spółki jawnej osób fizycznych niebędącej podatnikiem CIT. Ministerstwo Finansów wskazało, że przepisy ustawy o PIT nie przewidują regulacji nakazujących przesłanie JPK po likwidacji takich podmiotów. Jest to istotna różnica względem podatników CIT. Dlaczego przepisy przejściowe nie mają zastosowania do likwidacji podmiotów w 2026 r.? Ministerstwo Finansów odniosło się również do art. 66 ust. 3 ustawy nowelizującej. Wyjaśniło, że regulacja ta dotyczy wyłącznie sytuacji, w których rok podatkowy albo rok obrotowy zakończył się przed 31 grudnia 2025 r. Nie może więc stanowić podstawy do rozliczeń dotyczących likwidacji podmiotów w kolejnych latach. Stanowisko Ministerstwa Finansów pozwala uniknąć błędów przy zamykaniu ksiąg jednostek kończących działalność. W praktyce należy rozróżnić trzy sytuacje: Jest to jedno z pierwszych oficjalnych wyjaśnień Ministerstwa Finansów odnoszących się do praktycznych skutków likwidacji podmiotów po wejściu w życie obowiązkowego raportowania JPK_PD. Szczególnie istotne jest rozróżnienie pomiędzy podatnikami CIT a podmiotami podlegającymi przepisom ustawy o PIT. W praktyce oznacza to, że przy planowaniu procesu likwidacyjnego należy każdorazowo ustalić, do której kategorii należy podmiot oraz jaki reżim prawny znajduje zastosowanie. |








