16-400 Suwałki, ul. Teofila Noniewicza 85c/17 668 848 668 l.saladonis@rach-mistrz.pl
System zadaniowy czasu pracy wprowadzany jest tak samo jak inne systemy czasu pracy. Wbrew często przyjmowanemu podejściu, nie wprowadza się go poprzez umowę o pracę – możliwe jest uzgodnienie i stosowanie tego systemu w umowie, ale przepisy nie przypisują do niego takiego rozwiązania. Tak samo też w umowie nie uzgadnia się zakresu zadań do wykonania.

Zgodnie z art. 140 k.p., w przypadkach uzasadnionych rodzajem pracy lub jej organizacją albo miejscem wykonywania pracy może być stosowany system zadaniowego czasu pracy. Pracodawca, po porozumieniu z pracownikiem, ustala czas niezbędny do wykonania powierzonych zadań, uwzględniając wymiar czasu pracy wynikający z norm określonych w art. 129 k.p.

Miernikiem wykonanej pracy nie jest tu wprost upływ czasu, ale prawidłowa realizacja ustalonych zadań. W systemie tym nie ma pełnych rozkładów czasu pracy (pracodawca może jednak wyznaczyć dni, w których zadania mogą być realizowane oraz częściowo ograniczyć godziny pracy), nie prowadzi się pełnej ewidencji czasu pracy.

Ważne: Przy prawidłowo wyznaczonych zadaniach (tzn. tak, by możliwe było ich wykonanie w ramach norm czasu pracy) w systemie tym nie wystąpią nadgodziny nawet wówczas, gdy w niektórych dniach zadania wykonywane będą ponad 8 godzin.

Wprowadzenie systemu zadaniowego

Systemy i rozkłady czasu pracy oraz przyjęte okresy rozliczeniowe czasu pracy ustala się w:

  • układzie zbiorowym pracy,
  • w regulaminie pracy,
  • w obwieszczeniu, jeżeli pracodawca nie jest objęty układem zbiorowym pracy lub nie jest obowiązany do ustalenia regulaminu pracy (art. 150 par. 1 k.p.).

Wprost przepisy k.p. narzucają umowę o pracę jako źródło ustalenia systemu pracy weekendowej (art. 144 k.p.) i systemu skróconego tygodnia pracy (art. 143 k.p.). Tego rodzaju regulacji nie ma odnośnie systemu zadaniowego. Podlega on zwykłym zasadom jego wprowadzania, co oznacza, że pracodawca może narzucić ten system pracownikom poprzez np. zmianę regulaminu pracy.

Nie oznacza to jednak, że nie można ustalić systemu zadaniowego w umowie o pracę. Działanie takie wymagałoby uzgodnień pracodawca-pracownik i pozwoliłoby na stosowanie tego systemu nawet wówczas, gdyby regulamin prac go nie przewidywał.

Ważne: Nie ma przeszkód, aby w umowie o pracę (albo w drodze odrębnego porozumienia między pracodawcą i pracownikiem) ustalić organizację pracy (system lub rozkład czasu pracy) – wyrok Sądu Najwyższego z 17 lipca 2009 r., sygn. akt I BP 6/09.

Przykład: W umowie o pracę ustalono, że pracownik pracuje w systemie zadaniowym. Po kilku miesiącach pracodawca doszedł do wniosku, że system ten się nie sprawdza. Zmiana systemu na inny wymaga zawarcia porozumienia zmieniającego, a jeżeli pracownik się nie zgodzi – zastosowania wypowiedzenia warunków pracy i płacy. Nie można zmiany tej narzucić korzystając z uprawnienia pracodawcy do ustalania systemów czasu pracy, gdyż system został wprowadzony do umowy i stał się jednym z jej postanowień.

To wyraźnie odróżnia ustalenie systemu w umowie od ustalenia go w regulaminie pracy lub obwieszczeniu – zarówno regulamin, jak i obwieszczenie pracodawca może zmienić bez konieczności uzgadniania tego z pracownikami. Zmiana systemu na skutek zmiany regulaminu mogłaby zacząć obowiązywać już po upływie 2 tygodni od podania zmian regulaminu do wiadomości pracowników.

Ustalenie zadań

Zgodnie z art. 140 k.p., pracodawca, po porozumieniu z pracownikiem, ustala czas niezbędny do wykonania powierzonych zadań, uwzględniając wymiar czasu pracy wynikający z norm określonych w art. 129 k.p. Wskazane w art. 140 k.p. „porozumienie” z pracownikiem nie oznacza uzgodnienia, lecz konsultację. Brak takiego porozumienia nie powoduje nieskuteczności ustanowienia zadaniowego systemu czasu pracy, ale w razie sporu rodzi po stronie pracodawcy obowiązek wykazania, że powierzone pracownikowi zadania były możliwe do wykonania w granicach norm czasu pracy określonych w art. 129 k.p. (zob. wyrok SN z 5 lutego 2008 r., sygn. akt II PK 148/07; tak też np. SA w Lublinie w wyroku z 31 maja 2017 r., sygn. akt III APa 8/17). W systemie tym pracodawca zachowuje swoją kierowniczą rolę w stosunku pracy, związaną przede wszystkim z wyznaczaniem pracy do wykonania. Nie można więc przyjmować, że konieczne jest uzyskanie pełnej zgody pracownika na zakres zadań i każdorazową jego zmianę.

Nie ma także obowiązku wprowadzania zadań do umowy o pracę. Mogą być ustalone odrębnie, sugerować można dla celów dowodowych utrwalenie uzgodnień/konsultacji w tym zakresie. Ustalenie zadań w umowie skutkuje zaś koniecznością zmiany umowy przy jakiejkolwiek ich zmianie.

Podstawa prawna: