Podatek liniowy a wspólne rozliczenie małżonków – czy w ogóle jest możliwe?

Jak wiadomo, osiąganie przez podatników przychodów z działalności gospodarczej opodatkowanej podatkiem liniowym lub ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych wyłącza dla nich możliwość wspólnego rozliczenia z małżonkiem – oczywiste jest, że nie można sumować na jednym zeznaniu dochodów z działalności opodatkowanych w powyższy sposób z dochodami małżonka np. z umowy o pracę. Podatnicy jednak często zastanawiają się, co w sytuacji, gdy poza działalnością osiągają dodatkowo – podobnie jak małżonek – dochody z umowy o pracę czy umowy zlecenie, opodatkowane na zasadach ogólnych? Czy te dochody mogą rozliczyć wspólnie z małżonkiem? Poniżej wyjaśnienie wątpliwości.

Ograniczenia ustawowe

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych wyłącza możliwość wspólnego rozliczenia małżonków w sytuacji, jeśli choć jedno z nich w danym roku stosowało podatek liniowy albo ryczałt od przychodów ewidencjonowanych (z wyjątkiem ryczałtu od najmu prywatnego).

Jeszcze kilka lat temu sam fakt wyboru przez podatnika opodatkowania podatkiem liniowym lub ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych pozbawiał go prawa do wspólnego rozliczenia z małżonkiem, nawet w sytuacji, gdy faktycznie nie osiągał z tego tytułu żadnych przychodów (nie prowadził faktycznie działalności).

W powyższej sytuacji istotna jest nowelizacja przepisów, która została wprowadzona ustawą z 29 października 2021 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2021 r., poz. 2105), o czym poniżej.

Wyjątki od reguły

Powyżej wskazana nowelizacja wprowadziła wyjątek od zakazu wspólnego rozliczenia małżonków w sytuacji, gdy małżonek prowadzący działalność gospodarczą korzysta z opodatkowania podatkiem liniowym lub zryczałtowanym podatkiem dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne.

Małżonkowie mogą skorzystać ze wspólnego rozliczenia nawet wtedy, gdy jedno z nich formalnie wybrało podatek liniowy albo ryczałt, pod warunkiem, że w danym roku nie osiągnęło z tej działalności żadnych przychodów i kosztów i złożyło „zerowy” PIT-36L lub PIT-28.

Warto w tym miejscu przywołać interpretację indywidualną dyrektora KIS z 20 czerwca 2022 r. (nr 0113-KDIPT2-1.4011.293.2022.2.MAP), z której wynika potwierdzenie powyższej możliwości:

Z wnioskiem o wspólne opodatkowanie dochodów mogą wystąpić małżonkowie, jeżeli spełnią łącznie, określone w art. 6 ust. 2 i 8 ustawy, następujące warunki: 

• są polskimi rezydentami podatkowymi,
• pozostają w związku małżeńskim i we wspólności majątkowej:

• przez cały rok podatkowy albo
• od dnia zawarcia związku małżeńskiego do ostatniego dnia roku podatkowego, w przypadku gdy związek małżeński został zawarty w trakcie roku podatkowego,

• nie stosują przepisów o 19% podatku liniowym lub przepisów ustawy o ryczałcie (z wyjątkiem dotyczących najmu prywatnego) w zakresie osiągniętych w roku podatkowym przychodów, poniesionych kosztów uzyskania przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do zwiększania lub pomniejszenia podstawy opodatkowania albo przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń,
• nie podlegają opodatkowaniu na zasadach wynikających z ustawy o podatku tonażowym lub ustawy o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.

Ustawodawca wprowadzając uprawnienie polegające na możliwości wspólnego rozliczenia się małżonków, wyraźnie określił warunki, jakie należy spełnić by móc z niego skorzystać. Spełnienie ww. warunków powoduje możliwość skorzystania z prawa do łącznego opodatkowania dochodów małżonków. 

Podsumowanie